Log in

Klik hier om in te loggen


Wachtwoord vergeten?

Nog geen inlog? Registreer nu
Om misbruik van dit formulier door spamrobots te voorkomen, vragen wij u hier het controlewoord stowa in te vullen!

Projectdossier Meerlaagsveiligheid

Terug
Projectcode
Uitvoerders
Thema
Einddatum 1-1-2015

Het reduceren van de kans op een overstromingen en de gevolgen daarvan tot een acceptabel niveau wordt in de toekomst gebaseerd op de principes van meerlaagsveiligheid. Hiermee wordt verder ingezet op de gekozen weg van een risicobenadering. Onderscheid wordt gemaakt tussen drie lagen:

1. Preventie;
2. Duurzame ruimtelijke inrichting;
3. Rampenbeheersing.

Alleen voor de preventieve laag bestaan er wettelijke normen. Voor de lagen inrichting en rampenbeheersing bestaan er geen wettelijke resultaatseisen, wel zijn er enkele procesmatige eisen gedefinieerd waarvan de uitkomst niet vastligt. Voor deze lagen is het dus volgens de huidige wet- en regelgeving niet nodig om de bijdrage aan waterveiligheid te kwantificeren.

De Deltacommissie heeft in 2008 geadviseerd om de normen strenger te maken en te kijken naar de schade en het slachtofferrisico als basis voor de preventienorm. De uitwerking van de normen en de afweging van meerlaagsveiligheid vindt plaats in het Deltaprogramma ‘normeren’.

duurzame ruimtelijke inrichtingHet Deltaprogramma focust zich met name op preventie en de duurzame ruimtelijke inrichting, een keuze in de uitwerking van de normen (aan de hand van meerlaagsveiligheid) is al nodig in 2011. Voor de uitwerking van meerlaags-veiligheid (waarin rampenbeheersing een aparte laag is) is het dan noodzakelijk om in termen van waterveiligheid te beschrijven wat verondersteld wordt wat ‘op orde’ is in vergelijkbare termen als het preventiebeleid. Zeker als de vormgeving van het preventiebeleid (en RO-beleid) berust op voorveronderstellingen ten aanzien van de effectiviteit van de rampenbestrijding.

Hoe de normen voor meerlaagsveiligheid eruit zouden moeten zien is een politieke keuze. Opties zijn het stellen van normen per laag waarmee deze afzonderlijk uitgewerkt kunnen worden. Het is ook mogelijk een overall risiconorm vast te stellen, eventueel aangevuld met ondergrenzen per laag. Dan is het mogelijk om maatregelen in verschillende lagen op rendement en wenselijkheid te beoordelen en mogelijk kosten te besparen. Vooral door lokale knelpunten lijken maatregelen in verschillende lagen efficiënt. *

Het veiligheidsconcept dat ontwikkeld wordt bestaat uit drie lijnen. De 1e is de veiligheid middels preventie, de 2e is de meerlaagse veiligheid (hoe kun je bij inrichting rekening houden tussen veiligheid en ruimtelijke ontwikkelingen) en 3e wat te doen bij calamiteiten. Van deze drie lijnen krijgen de 1e en de 3e lijn veel aandacht. De 2e laag van de meerlaagse veiligheid veel minder, terwijl hiervan duurzaamheidsoogpunt een belangrijke opgave ligt.

Doel van de STOWA is in het kader van haar inzet voor het deltaprogramma (Deltaproof) de zoektocht naar de vertaling van de opgedane kennis naar algemeen bruikbare concepten voor toepassing van meerlaagsveiligheid (in stedelijk gebied). Door welk samengesteld pakket van maatregelen in laag 1, 2 en 3 is de regio optimaal beschermd tegen overstromingen, rekening houdend met de ruimtelijke inpasbaarheid. En hoe groot is de flexibiliteit om knelpunten in laag 1 op te lossen in de overige 2 lagen?

Hiertoe willen wij graag een brug maken tussen de zes gebiedspilots vanuit DGW en bovengenoemde insteek vanuit de sector, via de STOWA.
Dijkring 14 (Centraal Holland)
Dijkring 36 (Land van Heusden/De Maaskant)
Dijkring 43 (Betuwe/Tieler- en Culemborgerwaarden)
Dijkring 22 (Eiland van Dordrecht)
De waterbestendige stad (regio Amsterdam)
Maaskaden (dijkring 68 en 90)

Voorgestelde aanpak kent verschillende uitwerkingsstrategieën die gedeeltelijk parallel en gedeeltelijk navolgende kunnen worden uitgevoerd:

Als eerste de kennismakelen rol. De (tussen)resultaten uit de ene gebiedspilots landelijk uitdragen naar de andere waterbeheerders. Hiertoe is het noodzakelijk om bij de gebiedspilots mee aan tafel te zitten. Met De Waterbestendige stad en Mare zijn hiertoe reeds afspraken gemaakt, met de ander vier gebiedspilots moeten hiervoor begin 2011 gesprekken gevoerd worden.

Ten tweede de kennisschakelen rol, kijken of het in de ene gebiedspilots ontwikkelde concept ook bruikbaar is bij de andere gebiedspilots, later mogelijk landelijk te verbreden. Looptijd begin 2011 – eind 2011.

Ten derde de kennisontwikkel rol, deze kent een dubbele aanpak. Allereerst de samenwerking met Kennis voor Klimaat thema 1 programma in de periode 2010-2015. Verder het in STOWA verband opstarten van een discussie die de concepten ‘Samenhang hoofdsysteem en regionale watersysteem’ en ‘Meerlaagsveiligheid in het regionale watersysteem’ bij elkaar gaat brengen. Dit zou kunnen via een studie welke resulteert in een rapport van bevindingen waarin is beschreven wat onder het concept wordt verstaan, wat de state of the art hiervan is, waar hiaten in kennis en/of beleid zitten, wat het praktisch belang is van het hiaat in kennis en/of beleid, en wat hierin de prioriteiten zijn. Dit resultaat wordt behaald na een serie van overleggen met verschillende groepen mensen (bestuurlijk/beleidsmakers, operationeel/beheerders en kennisdragers).

* algemene tekst over meerlaagse veiligheid: met dank aan Bas Kolen

Deltafacts gezet in het perspectief van Meerlaagsveiligheid
Deltafacts zijn online kennisdossiers met een korte en krachtige samenvatting van de ‘state of the art' kennis over een bepaalde kennisvraag. Bestaande kennis  is op een eenvoudige manier bij elkaar gebracht.
 

Laag 1
Preventie
Laag 2
Ruimtelijke ordening
Laag 3
Crisisbeheersing